{"id":6529,"date":"2024-07-23T17:28:47","date_gmt":"2024-07-23T14:28:47","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.inekle.com\/?p=6529"},"modified":"2024-08-01T16:44:38","modified_gmt":"2024-08-01T13:44:38","slug":"felsefe-nedir-nelerle-ilgilenir-ve-neleri-kapsar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.inekle.com\/felsefe-nedir-nelerle-ilgilenir-ve-neleri-kapsar\/","title":{"rendered":"Felsefe Nedir, Nelerle \u0130lgilenir ve Neleri Kapsar?"},"content":{"rendered":"\n

Felsefe nedir sorusu hayli me\u015fhur, kapsaml\u0131 ve zor bir sorudur. Bu soruyu cevaplaman\u0131n en basit yollar\u0131ndan biri ise felsefenin, filozoflar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 \u015fey oldu\u011funu s\u00f6ylemek ve ard\u0131ndan; Sokrates Platon, Kant Aristotales, Descartes, Russel Hume, Sartre Wittgenstein ve di\u011fer bir\u00e7ok \u00fcnl\u00fc filozoflar\u0131n yazm\u0131\u015f oldu\u011fu eserlerine g\u00f6nderme yapmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u201cFelsefe nedir\u201d sorusuna bir di\u011fer yakla\u015f\u0131m ve cevap ise, Felsefenin Grek\u00e7e s\u00f6zc\u00fckten t\u00fcremi\u015f “hikmet sevgisi” anlam\u0131na gelen kelimeyi i\u015faret etmektir. Felsefe ile ilgili bir\u00e7ok tan\u0131m yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00dczerine \u00e7ok konu\u015fulmu\u015ftur \u00e7ok fazla d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ama ne oldu\u011funa dair ortak bir kan\u0131 s\u00f6z konusu de\u011fildir. Buradan da anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere, felsefe tek bir tan\u0131ma ya da kal\u0131ba s\u0131\u011fd\u0131rabilece\u011fimiz bir \u015fey de\u011fildir. Aksine \u00e7ok \u015feydir. Kimine g\u00f6re hayat\u0131 sorgulamak, kimine g\u00f6reyse hayat\u0131 anlamland\u0131rmakt\u0131r. Ortak bir tan\u0131m yoktur, \u00e7\u00fcnk\u00fc herkes felsefeyi farkl\u0131 \u015fekilde tan\u0131mlamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\"Felsefe<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Felsefe<\/strong> s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc, pe\u015finden ko\u015fmakbilgiyi sevmek, hikmet aray\u0131\u015f\u0131 anlamlar\u0131na gelen “philia” ve bilgi, bilgelik anlam\u0131na gelen “sophia” kelimelerinden t\u00fcremi\u015f olan terimin i\u015faret etti\u011fi entelekt\u00fcel disiplin ve faaliyettir.<\/p>\n\n\n\n

“Philia” sevgi, “Sophia\u201d ise bilgi s\u00f6zc\u00fcklerinden t\u00fcremi\u015ftir. Philosophia kelimesi ise bilgiyi sevmek, bilgelik aray\u0131\u015f\u0131, ara\u015ft\u0131rmak ve pe\u015finden ko\u015fmak ve sorgulamak gibi anlamlara gelmektedir. Filozof kelimesi ise bilgiye ya da bilgeli\u011fe ula\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015fan ki\u015fidir.<\/p>\n\n\n\n

Felsefe: Adalet, varl\u0131k, ger\u00e7ek, bilgi, do\u011fruluk, g\u00fczellik, dil ve ak\u0131l gibi konularla ilgili \u00f6zsel sorunlara ili\u015fkin yap\u0131lan faaliyetlerdir. Felsefe fikir ve d\u00fc\u015f\u00fcnce sanat\u0131 olarak da bilinen bir aland\u0131r. Bu nedenle felsefe Yunanlar i\u00e7in, bir hikmet aray\u0131\u015f\u0131 ve bilgelik sevgisidir. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta bu \u00f6zg\u00fcn anlama kapsam\u0131 baz al\u0131narak, her t\u00fcrden bilimsel ara\u015ft\u0131rmac\u0131ya “filozof<\/strong>” ad\u0131 verilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Filozof, yeni sonu\u00e7lara varan ve bu sonu\u00e7lar\u0131 ifade etmek i\u00e7in farkl\u0131 tan\u0131mlar ve yeni bilgiler \u00fcreten insanlard\u0131r. Bir\u00e7ok filozof ya\u015fam\u0131m\u0131za yeni c\u00fcmleler, s\u00f6zler ve bilgiler koyarak hayat\u0131m\u0131zda \u00f6nemli bir yer edinmi\u015flerdir. \u00d6\u011f\u00fct verici bilgileri ile insanlara yeni ufuklar a\u00e7may\u0131 hedeflemi\u015f ve onlara daha kolay bir ya\u015fam sa\u011flamak i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6stermi\u015flerdir.<\/p>\n\n\n\n

Baz\u0131 Filozoflar\u0131n Felsefe Tan\u0131mlar\u0131<\/h2>\n\n\n\n

Sokrates\u2019e g\u00f6re:<\/strong> Felsefe, neleri bilmedi\u011fini bilmektir.<\/p>\n\n\n\n

Platon’a g\u00f6re:<\/strong> Felsefe do\u011fruyu bulma yolunda, idealist bir \u00e7al\u0131\u015fmad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Karl Jadpers’e g\u00f6re:<\/strong> Felsefe yapmak, \u00f6lmeyi \u00f6\u011frenmektir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Aristoteles\u2019e g\u00f6re: <\/strong>Felsefe, ilk nedenler bilimidir.<\/p>\n\n\n\n

Gottfried Leibniz \u2018e g\u00f6re:<\/strong> Felsefe do\u011fru olan\u0131 alg\u0131lamakt\u0131r. Felsefe, g\u00f6klerden yery\u00fcz\u00fcne inen ve be\u015f duyu ile kavranan konularla ilgilenmelidir.<\/p>\n\n\n\n

Descartes g\u00f6re: <\/strong>Felsefe bir bilimdir ve felsefeyi kesin bir bilim yapmak i\u00e7in geometrik y\u00f6ntemi metafizi\u011fe uygulamak gerekir,<\/p>\n\n\n\n

Augustinus’a g\u00f6re: <\/strong>Felsefe tanr\u0131y\u0131 bilmektir ve ger\u00e7ek felsefeyle, ger\u00e7ek din \u00f6zde\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Alselmus\u2019a g\u00f6re:<\/strong> Felsefe, inan\u0131lan\u0131 anlamaya \u00e7al\u0131\u015fmakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Thomas Hobbes’e g\u00f6re: <\/strong>Felsefe yapmak do\u011fru d\u00fc\u015f\u00fcnmektir.<\/p>\n\n\n\n

Francis Bacon\u2019a g\u00f6re: <\/strong>Felsefe, g\u00f6zlem ve deneye dayanan bilimsel veriler \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnme faaliyetidir.<\/p>\n\n\n\n

Baruch Spinoza\u2019 ya g\u00f6re:<\/strong> Felsefe, genelle\u015ftirilmi\u015f bir matematiktir.<\/p>\n\n\n\n

David Hume’ye g\u00f6re: <\/strong>\u0130nsan zihninin mahiyetini incelemektir.<\/p>\n\n\n\n

John Locke’ye g\u00f6re:<\/strong> Felsefe, T\u00fcm d\u00fc\u015f\u00fcncelerimizin duyumlar\u0131m\u0131z ile ger\u00e7ek alemden geldi\u011fini kan\u0131tlamakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Tommaso Campanella\u2019ya g\u00f6re: <\/strong>Ele\u015ftiridir.<\/p>\n\n\n\n

Felsefe Bir Faaliyettir<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Felsefe, sorular \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnmenin, beyin f\u0131rt\u0131nas\u0131 yapman\u0131n ve cevaplar bulmak i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6sterme yoludur. Onun en ay\u0131rt edici \u00f6zelli\u011fi, mant\u0131ksal arg\u00fcman kullanmas\u0131d\u0131r. Filozoflar genellikle arg\u00fcmanlarla u\u011fra\u015f\u0131rlar. Bazen arg\u00fcmanlar olu\u015fturur, bazen ise ba\u015fkalar\u0131n\u0131n arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131 ele\u015ftirirler. Filozoflar bununla kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda kavramlar \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, analiz eder ve a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015ftururlar.<\/p>\n\n\n\n

“Felsefe” s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc: \u0130nsan\u0131n, hayata dair bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 anlatmak ya da birtak\u0131m gizemcilik formlar\u0131na g\u00f6nderimde bulunmak amac\u0131n\u0131 kapsayan bir kelimedir. Fakat genel olarak bundan \u00e7ok daha geni\u015f bir anlamda kullan\u0131lmaktad\u0131r. Antik Yunanl\u0131larla birlikte ba\u015flay\u0131p, XX. Y\u00fczy\u0131lda \u00f6zellikle Amerika ve Avrupa’da geli\u015fmeye ba\u015flayan bir d\u00fc\u015f\u00fcnce gelene\u011fi i\u00e7inde yer alan felsefe, \u00e7ok \u00f6nemli d\u00fc\u015f\u00fcnce alanlar\u0131n\u0131 ayd\u0131nlatmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Peki, bu gelenek i\u00e7inde yer alan filozoflar, ne t\u00fcr \u015feyler \u00fczerine tart\u0131\u015fmaktalard\u0131r? Filozoflar genellikle, bir \u00e7o\u011funlu\u011fumuzun, tart\u0131\u015fmaya ihtiya\u00e7 dahi duymad\u0131\u011f\u0131 \u015fekilde, apa\u00e7\u0131k g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc inan\u00e7lar\u0131 incelerler. Genel olarak, d\u0131\u015f d\u00fcnyan\u0131n mahiyeti, do\u011fru ve yanl\u0131\u015f, bilim, zihin, sanat ve bunlara benzer di\u011fer konularla me\u015fgul olurlar.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Bunlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp masaya yat\u0131rd\u0131klar\u0131 taktirde, bir\u00e7o\u011fumuzun sa\u011flam temellerden yoksun oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Felsefeyle ula\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131zda sadece kendi \u00f6nyarg\u0131lar\u0131m\u0131z \u00fczerine a\u00e7\u0131k se\u00e7ik olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmeye de\u011fil, inand\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feyleri tam anlam\u0131yla a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturmaya da \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131z. Felsefe, y\u00fczy\u0131llar da ge\u00e7se, geni\u015f kapsaml\u0131 bir konular silsilesi hakk\u0131nda tutarl\u0131 bir \u015fekilde tart\u0131\u015fma yetene\u011fi kazand\u0131r\u0131r ve farkl\u0131 alanlara ta\u015f\u0131nabilir olan yararl\u0131 becerilere sahip olmam\u0131za yard\u0131m eder. Bizlere yeni ufuklar a\u00e7ar. Sorgulama ve \u00f6zg\u00fcrce d\u00fc\u015f\u00fcnme f\u0131rsat\u0131 sunar.<\/p>\n\n\n\n

Felsefe; varl\u0131\u011f\u0131, evreni, insan\u0131, do\u011fay\u0131 ve ya\u015fam\u0131m\u0131z\u0131 anlamak amac\u0131yla s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen bir ara\u015ft\u0131rma gayesidir. Felsefe bir nevi do\u011fruyu ve ger\u00e7e\u011fi aramakt\u0131r, b\u0131kmadan bu hedef do\u011frultusunda ko\u015fmakt\u0131r. Bunlar\u0131 ararken de, evren nedir? Ben neyim? Nereden geliyorum? ne i\u00e7in ya\u015f\u0131yorum?, nereye gidiyoruz? Ya\u015fam\u0131n anlam\u0131 nedir? Neye ne i\u00e7in inanmal\u0131y\u0131m?” gibi sorulara cevap arar. Her cevap yeni bir soruya davetiye \u00e7\u0131kar\u0131r. Her soru yeni cevaplar do\u011furur. \u0130\u015fte felsefe bu d\u00f6ng\u00fc i\u00e7indeki her \u015fey ve daha fazlas\u0131 olan \u015feydir…<\/p>\n\n\n\n

Felsefenin \u0130lgilendi\u011fi Konular\u0131<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n